Geçmiş Hayatlar...

insan oldu olası geçmiş yaşamlarının peşinde koşmuştur.
acaba kimdim? nerede yaşamışım?
hangi zamanda yaşamışım?erkek/kadın mıydım? vesaire vesaire vesaire.
hiç bir zaman anlayamadım insanın neden geçmişinde kim olduğunu merak etmesini
zira adı üstünde "geçmiş" yani geçmişte kim olduğunu bilmek,
sana bu hayatında ne katabilir hiç düşündün mü?
büyük ihtimalle düşünmedin. peki neden bu merak?
hadi diyelim bildin ee ne oldu? saçların yeşil mi çıkacak veya boyun 4 metre 10 santim mi olacak?
testler mestler sürüsüne bereket şey var bu geçmiş hayatla ilgili.
merak eder dururum bir insan bu testleri neden yapar acaba diye.
birde baktım ki facebook'ta moda olmuş geçmiş hayatında kim/ne olduğunu bulmak.
ama adım gibi eminim ki bulan bulduktan 1 saat sonra unutuyordur.
peki o zaman ne işe yarıyor bu?
hadi diyelim ki testi yaptın ve geçmiş yaşamında Kristof Colomb olduğunu anladın
eee ne olacak? bir gemiye atlayıp dünya seyahatine mi çıkacaksın?
yoooo hayatında hiçbir şey değişmeyecek.
peki o halde hayatımda hiçbirşeyi değiştirmeyecek bir şeye neden vakit harcayayım ki?
bunun gibi geçmişte kalmış ve bugünkü hayatına değer katmayacak işlerle uğraşacağına
gelecekle uğraşsan daha iyi olmaz mı?
geleceği şekillendirmek,
geleceği daha isteyerek bugüne yaklaştırmak,
gelecekte hayal ettiklerin, olmasını istediklerin için planlar yapsan?
yani uzun lafın kısası kıçı kırık işlerle uğraşmak yerine
bizden sonraki nesiller için elle tutulur birşeyler yapsak?...

Türk müsün?...

sokakta çevrendekileri umursamadan yere tükürür müsün?
halka açık yada kapalı diye bakmaksızın eline şeyine götürüp
çorba gibi karıştırır mısın?
deodorant kullanmak yerine doğal kokunla
yaşamaya devam edip çevrendekilerin burun direğini kırar mısın?
dişlerini haftada en fazla 1 kez mi fırçalarsın?
tuvalet kağıdı senin için "sosyetik bir şey" midir?
yeni tanıştığın birine ilk sorduğun soru "nerelisin" midir?
konuşurken sesinin tonunu ayarlama ihtiyacı bile hissetmez misin?
arabanı kurallara uyulması gereken bir araç yerine
aracına uygun kurallar yaratarak mı sürersin?
herşeyin kopyasına dadanıp çevrende sanki
orijinalmiş gibi mi dolaşırsın?
cebinde üç kuruş yokken yeni çıkan son teknoloji telefonları
sittin sene uzunluğunda taksitlere girerek öder misin?
yediğin her yemekte yada yaptığın her alışverişte şikayet edecek bir şeyler bulur musun?
kadın kafanı bozunca tokadı basar mısın?
teknolojik yenilikler dışındaki herşeye
önce hangi ülke bulmuş sorusunu sorar mısın?
ve hatta eğer bunlar işine gelmeyen ülkeler tarafından bulunduysa
onlara "şeytan işi" der misin?
yanındaki kadını yazın ortasında kıyafetlerin içine gizleyip
ama aynı anda yanından geçen rahat giyimli kadınla ilgili kafanda fantaziler kurar mısın?
sadece kendi çıkarlarına göre konuşur musun?
bir gün beyaz dediğine ertesi gün patronun siyah dedi diye siyah der misin?
kısacası yalakalık sınırının en tepesinde misin?
herşeyi kendine hak görüp daracık bir dünyada mı yaşarsın?
Atatürk'ün "muassir medeniyetler seviyesi" söylemini anlamak için hiç vakit harcamaz mısın?
bu listedekilerden en az üç tanesi sende varsa evet Türk'sün.
ne yazık ki bu böyle. bu ülkenin sana bahşettiklerinden faydalanıp
ülkeni, kendini,aileni ve çevreni ileri götürmek yerine
hala bu listedekilerle yaşıyorsan
ve geleceği hiç düşünmeden sadece "nossun işte yaşıyoruz" diyorsan evet Türk'sün.
halbuki Göktürk'lerden beri gelen Türk'lük kavramındaki "daima ileri" mantalitesini
senden sonraki kuşaklara aktarabilsen de senden iki kuşak sonrasının
yapılandırılmasına katkıda bulunan bir Türk olsan?
seçim senin...

Seninle...

Dost der ki ;
- seven insan yaşlanır ama ihtiyarlamaz...
lafın içini anlamak 3 yılımı almıştı
ama bir kez anladıktan sonra...

Canım Oğlum,
seninle yaşlanmak çok güzel
seni seviyorum
seninle yaşlanmayı seviyorum...

ps : B..... hemen kızma çünkü seninle yaşlanmayı da seviyorum :)

Seni Tanıyorum... (mu acaba)?

şanslı bir adamım
zira yaklaşık 20 yıldır işim dolayısı ile
dünyanın dört bir yanını dolaştım.
karakterimde gözlemcilik olduğundan da 20 yıldır
dünyadaki birbirinden farklı onlarca milleti, tavırlarını gözlemledim.
gözlem insana karşındakinin davranış şemasını anlatır.
yani bir insanı gerçek anlamda tanımak
onun olan olaylar karşısındaki tepkilerini gözlemleyerek gerçekleşir.
ilişkilerimizde en çok kullandığımız kelimelerden biri de
"tanımak"tır.
onu tanıyorum, onu artık tanıyamıyorum, tanıdığım kişi şunu şöyler yapardı vesaire...
eğer birini tanıyorsak belirli bir süre geçtiğinde bile onu tanıyor olmalıyız.
örneğin ikili ilişkilerde en çok karşılaştığımız durumdur tanıma/tanıyamama.
ama tanıma işine gereken önemi göstermediğimizden
ikili ilişkilerimiz ne yazık ki dilediğimiz gibi olmuyor.
çevrenizdekilere yaşadığı ilişkiden tam anlamıyla mutlu kaç kişi var diye sorun
alacağınız cevaplarda göreceksiniz ki çoğu insan mutsuz.
nedenini sorduğunda ise en çok alınan cevap ;
"artık o benim eskiden tanıdığım insan değil..."

o halde bir yerde hata var. zaten olmasa herkes mutlu olurdu.
peki hata nerede? en kolayından kullandığımız kelimede
tanımak kökünde hangi kelimeyi barındırır?
-tanı...
peki bu kelimeyi kim kullanır?
doktorlar.
ne için kullanırlar?
bilinmeyeni açıklayabilmek için.
yani tanı ile bilinmeyen arasında bir örüntü var.
demek ki tanımak ile bilmemek doğru orantılı.
hal böyle olunca birini tanımak onu aynı anda bilmemek anlamına da geliyor.
her doktor tanı koyar, kimi doğru kimi de yanlıştır.
o halde tanı-mak içinde yanlışı da barındırabilecek bir kelimedir.
bu demek oluyor ki yaşadığımız bir ilişki içinde yanlış barındırabilir.

eee o zaman ne yapacağız?
çok basit.
karşımızdaki insanı bileceğiz.
tanımak yerine o insanı bilirsek
olayın içine bir yanlış karışmaz.
örnek verelim ;
2x2 kaç eder?
cevap basit 4. neden basit?
çünkü biliyoruz.
karşımızdaki insanı bilmek için neye ihtiyacımız var?
onu gözlemlemeye.
öyle yıllara falan gerek yok.birkaç ay bir insanı bilmek için yeterlidir.
nasıl mı?
karşınızdaki kişiyi düşünün
ve onun hangi olaylar karşısında aynı tepkileri verdiğini bir kenara yazın.
göreceksiniz ki bir çok birbirine bağlı olayda o kişi aynı tepkileri verecektir.
yaşamadığınız bir olay karşısında ne tepki vereceğini bilmediğiniz durumlarda ise
kafanızdan senaryolar yaratın ve karşınızdakine senaryoyu anlatıp
böyle bir durum karşısında nasıl davranacağını sorun.
vereceği cevapları unutmadığınızda ise
karşınızdakini bilmiş olacaksınız.
bir şeyi bilmek bizi yanlış yapmaktan korur.
yani 2x2 örneğini binlerce kezde sorsak cevabı hep aynı verirsiniz 4.
insanı tanımayın onu bilin.
hangi durumda ne yapabileceğini
ne zaman nasıl davranabileceğini
nelere karşı olduğunu, kimlerle iyi anlaşıp anlaşamadığını bilin.
bilmek doğrudan gelir
tanımak ise dediğimiz gibi içinde yanlışı barındırır.
elimizde doğrusu varken
neden başka ihtimalleri içinde barındıranı kullanalım ki?
bu tip kelimelerin yarattığı farklılıklarda
ben direk ingilizceye bakarım.
sokakta tanımadığımız biri yanımıza gelip konuştuğunda ne sorarız?
-seni tanıyor muyum?
peki ingilizcede bu nasıl?
- do i know you? tam türkçesi ne?
seni biliyor muyum?
bir kişi ile uzun süreli mutluluk mu istiyorsunuz?
onu tanımakla uğraşmayın, onu bilin...

Facebook...

garip geliyor bana
insanların geçmişte yaşamış bilgelerin ve/veya önemli kişilerin
söyledikleri sözleri alıp
facebook'ta yayınlamaları.
her zaman geçmiş büyük insanların sözlerini okurum, anlamaya çalışırım
ancak hiçbir zaman onların dediklerini kendi hayatıma kerkenez almam.
acaba derim benim bu sözden çıkarımım ne olacak
ve o sözden kendi sözümü çıkarırım.
facebook'ta koca koca pencereler açıp sanki o lafı kendisi söylemişcesine
yapılan "post"lar benim için tembelliğin önde gidilmesi.
açın facebook sayfanızı her gün en az 40-50 tane böyle pencere görürsünüz.
anlayamadığım ikinci bir nokta ise bu sözleri beğenen ve/veya yorum yazanlar.
post edeni sanki sözün sahibi gibi görüp bir de üzerine vay süper laf falan gibi
yorumlar gelince biraz sığmışız gibi geliyor bana.
einstein kalkmış bir laf etmiş
biri de kalkıp facebook sayfasına
kocaman bir pencere içinde bu sözü yazmış
yazan o sözün üzerine hiç çaba harcamamış
kalkmış olduğu gibi o sözü kopyalamış
okuyan da sanki hayatı değişmiş,
acaip aydınlanmış gibi like mayk falan filan.
eeee nerede yaratıcılık?
nerede senin emeğin?
nerede senin aklın?
hiçbiri yok.
ne var?
kopyalanmış bir söze şak şak...
madem çok beğendin o sözü
ve paylaşmak istedin çevrenle,
o halde sende bir adım at
sözü yayınla ama altına da "bencesi de budur" gibisinden
iki kelam yazı yaz. bari aldığın o sözün üzerine
kendi yorumunu kat ki o söz de gelişmiş olsun,
senden sonraya bırakabileceğin bir rehber olsun.
geçmişte yaşayanlardan feyz almak kesinlikle güzel bir şey
ama o devirin o koşullarında- söylenmiş sözleri
sanki bugünün geleceğe açılan
aydınlanma penceresi gibi görmek ve göstermek
kimseyi mek parmak ileri götürmez
tersine tembelleştirir.
bence önemli olan o sözlere
birşey ekleyebilmektir...

Sizinki 4'te Kaç?...

insan bu dünyaya en son yerleştirilen varlık.
yani bizler bu dünyaya doğmaya başlamadan önce
doğa kendi sistemini kurmuştu bile. ve biz buraya sonuncu geldik.
nereye giderseniz gidin tek bir kural işler ;
son gelen çorbayı içer...
peki ya biz?
biz dünyanın son geleni olarak çorbamızı içiyor muyuz?

insan henüz bu dünyada yok iken,
doğa mevsimlerini, rüzgarını, güneşini kısacası herşeyini hazır etmişti bile.
herşeydeki gibi kendi içindeki işleyişi de gıpta edilecek bir düzen içinde kurmuştu.
doğa dünya üzerindeki havayı 4'e böldü ve
ilkine ilkbahar
ikincisine yaz
üçüncüsüne sonbahar
dördüncüsüne de kış dedi.
tamam bu kelimeleri biz isimlendirdik ama mevsimleri doğa yarattı.
neyse konuya dönelim ;
doğa kendi içinde her mevsimle ayrı ayrı mutlu olmayı biliyor.
ilkbahar geliyor doğa uyanışa geçiyor
yaz geliyor doğanın doğurganlığı, vericiliği artıyor.
sonbahar geliyor kışa hazırlık dönemi geçiriyor
ve kış geliyor hayvanlar kış uykusuna yatarken
dışarıda soğuktan mikroplar kırılıyor.
peki ya biz yani insan?
doğanın kurduğu dengeye en son gelen olarak
doğanın bize verdiği 4 mevsimin hangisinden memnun olabiliyoruz?
gelin bakalım;
ilkbahar : ayy kız herşey iyi güzel ama o polenler yok mu deli ediyor beni.
3 ay boyunca durmadan hapşırıyorum. o da yetmezmiş gibi
bir de kedilerin bitmek tükenmek bilmez miyavlamaları
ve tabi ki ilkbahardaki gripler. valla hiç sevmem ilkbaharı... der bazıları
yaz : ayy valla güneş tatil deniz göt büyütme harikadır yaz
ama bazen çook sıcak oluyor.terliyorum leş gibi de kokuyorum.
üstelik karakterime hiç uygun değil zira ben soğuk günlerin insanıyım
o yüzden yaz mevsimini hiç sevmem... der bazıları
sonbahar : ayy kız yaprakların dökülüşü falan güzel de sonbaharda yağmurlar çamur olur
bir gün kıçın donar bir gün yaz gibidir. hasta eder adamı.ııh hiç sevmem sonbahar... der bazıları.
kış : ayyy hiç sevmem buz gibidir, zırt pırt hastalıktan tut karda kayarsın düşersin
yetmez her meyve sebzeyi bulamazsın. valla kışı hiç sevmem... der bazıları...

sorun kendinize doğanın kendi işleyişi için yaratmış olduğu 4 mevsimden
kaç tanesini gerçekten seviyorsunuz? hangisi/hangileri sizi mutlu ediyor?
ama belki okurken fark ettiniz, biz bu dünyaya son gelenleriz
yani olana, var edilene saygı duymak yerine ondan mutsuz oluyoruz.
lütfen her mevsimi özellikleri ile sevin
zira dediğim gibi biz zurnanın son deliğiyiz
yani misafir umduğunu değil bulduğunu yer.
ya yediğinden mutsuz olacaksın
ya yediğinle mutlu olacaksın
üçüncüsü yok...

Zamana Bırakmak...

hani klasik bir laf vardır : zaman herşeyin ilacıdır diye
yada zamana bırakmak en iyisi deriz bazen.
peki hiç durup zaman nedir, ne menem bir şeydir
acaba ona bir şey bırakmalıyız gibisinden soruları
hiç kendimize soruyor muyuz?
bakalım zaman neymiş ;
her saniye
her dakika
her saat
her gün
her hafta
her ay
her yıl...
hiç durmadan, dinlenmeden hep aynı şeyi yapandır zaman.
insan durur,düşünür, uyur, yemek yer, tuvalet yapar, sevişir vesaire vesaire
hayvanlarda keza insanlar gibi düşünme kısmı hariç.
peki ya bitkiler? onlarda hep farklı şeyler yapar kısacası bu dünyada
yaratıldığından beri hiç durmadan aynı şeyi yapan tek bir varlık var : ZAMAN...
aynı noktaya aynı konsantrasyonla 5 dakika bile bakamıyoruz
ama zaman öyle mi? yoruldum diyemez, sıkıldım diyemez
acıktım veya çişim geldi diyemez.
hiç durmadan aynı açı ile aynı güç ile aynı baskı ile
kısacası her daim aynı hareketi yapar zaman.
ve biz bu kadar yüce bir varlığa saygı duyup, şükretmek yerine
ona bizim uğraşmak istemediğimiz şeyleri bırakıyoruz.
mesela bir çift kavga edip bir süre görüşmeme kararı almış olsun,
çevresindekilere ilk söyledikleri şey nedir?
ilişkimizi biraz zamana bıraktık...
bak bak lafa bak kime bırakmış? zamana bırakmış.
kime? dünyada her an aynı hareketi yapmak zorunda olana bırakmış.
zamanın işi gücü yoktu bir de bizim çocukluklarımızla uğraşacak.
bir durun, hele derin bir nefes alın ve sonra kendinizi zamanın yerine koyun
ve yukarıda yazdığım görevleri bir an için sizin yaptığınızı düşünün
kısacası biraz düşünüp empati ile zaman olun,
bakalım kaç saniye dayanacaksınız zaman olmaya.
zaman bana göre ona hiç bir şey bırakılmayacak kadar büyük
ve devamlı şükredilmesi gereken bir varlıktır.
canlıdır zaman. ama bir çoğumuza göre saatteki bir ibaredir o.
sadece şöyle bir durup kendinizi onun yerine koyduğunuzda ise
hanya ile konyayı anlıyorsunuz.
yapmayın, bırakmayın işinizi zamana
çünkü onun yapması gereken çook daha büyük görevleri var...